Nachtvluchten tasten niet alleen de slaap aan, maar ook de mentale en fysieke gezondheid van omwonenden — en dat geldt zelfs als mensen er niet wakker van worden. Dat was een van de belangrijkste boodschappen op het symposium "Luchtvaart en nachtvluchten: wat doen die met onze gezondheid?", dat Stichting S4R op zondag 13 september organiseerde in Castricum.

Een volle zaal luisterde naar gezondheidswetenschappers die de gevolgen van geluidsoverlast en luchtverontreiniging door luchtvaart uiteenzetten. Slaapdeskundige Maartje van Stralen (VU) legde uit dat niet zozeer het gemiddelde geluidsniveau, maar vooral het aantal vluchten en geluidspieken bepalend is voor slaapverstoring. Neuropsycholoog Erik Scherder liet zien hoe vliegtuiglawaai via verhoogde cortisolwaarden en stress het brein en de gezondheid beschadigt. Kinderlongarts Ismé de Kleer waarschuwde voor de uitstoot van kankerverwekkende stoffen door vliegtuigen — vergelijkbaar met dieseluitstoot, waarvoor in Nederland wél strenge normen gelden.

Cijfers van de GGD Kennemerland lieten zien dat landelijk zo'n 500.000 volwassenen ernstig gehinderd zijn door vliegtuiglawaai en 200.000 mensen ernstig in hun slaap worden verstoord. Rond Schiphol liggen die percentages fors hoger: tot 36% ernstige hinder en 29% ernstige slaapverstoring.

Bewoners en dichter Daatje vertelden over de impact van geluidsoverlast en slaaptekort op hun dagelijks leven. In het aansluitende politieke debat waren de vijf panelleden — onder wie Tweede Kamerlid Ulaş Köse (D66), Statenlid Chris Vonk (PRO Noord-Holland) en raadslid Vivianne Spruit (PvdD Castricum) — het unaniem eens: de nationale politiek moet meer doen om omwonenden te beschermen.

S4R roept de Tweede Kamer en het kabinet op om de inzichten van het symposium serieus mee te nemen bij aankomende beslissingen over het nieuwe Luchthavenverkeersbesluit Schiphol, de herindeling van het luchtruim en een mogelijke opening van Lelystad Airport. Concreet pleit de stichting voor een nachtsluiting van 23:00 tot 07:00 uur zonder verplaatsing naar (de randen van) de dag, en strengere grenswaarden voor geluid en schadelijke stoffen.

Het symposium vond plaats op de Internationale Dag tegen Nachtvluchten, waar dit jaar in vijftien Europese landen aandacht voor was. Een petitie voor nachtsluiting van alle Nederlandse luchthavens kan nog steeds worden getekend via https://dag-nachtvluchten.nl