Het was schamel gesteld met de vorige katholieke kerk in Nieuwkoop. In 1852 werd die kerk gebouwd, met als bouwpastoor Henricus Poppen, en begin 1900 al bleek de bouwkundige waarde niet groot te zijn. In de jaren twintig van de vorige eeuw was hij zo vervallen, dat plannen werden gemaakt voor een geheel nieuw kerkgebouw.
Pastoor Theodorus Blom werd in 1933 de opvolger van pastoor Van Dijk. Hij was geboren in Amsterdam en volgde seminaries in Voorhout en Warmond. Vanuit de parochie in Oud-Beijerland kwam hij naar Nieuwkoop met de opdracht een nieuwe kerk te bouwen voor de Onze Lieve Vrouwe Hemelvaart parochie.
Na veel onderzoek en rekenen bleek een nieuwe kerk met pastorie 100.000 gulden te kosten. Veel geld werd ingezameld en de aannemers Bik en Breedeveld uit Leiden namen de bouw op zich. In februari 1934 ging de eerste spade de grond in en op 14 juni van dat jaar werd de eerste steen gelegd door J.M. Hellegers, de deken van Alphen. Deze steen ligt naast de sacristie. De eerste baksteen werd gelegd door de toen 75-jarige Geertruida Balvert-van Uum. Op 14 februari 1935 werd de kerk geconsacreerd door Monseigneur J.D.J. Aengenent, bisschop van Haarlem.
De kerk is inwendig geheel uitgevoerd in schoon metselwerk van gele Friesche steen en de buitenmuren zijn van wijnrode Limburgse handvormsteen.
Als bijzonderheden is te vermelden dat in het hoofdaltaar zich drie hand geslagen koperen voorstellingen bevinden van de vroegere kunstenaars Brom uit Utrecht. Het altaar zelf en ook het zijaltaar, gewijd aan de Heilige Familie en ook afkomstig uit het vorige kerkgebouw, zijn ook van J. Brom.
In het grote middenpaneel, geschonken in 1902, is het Laatste Avondmaal afgebeeld met als vierde van rechts, bij de apostelen de afbeelding van pastoor Chr. Bouwman die in 1903 overleed. In de vijfde apostel van rechts zien we de afbeelding van de kunstenaar J. Brom. De enige persoon zonder Nimbus stelt Judas voor met een geldbuidel in zijn hand. Bij de kerk is ook een urnenmuur aanwezig en een strooiveld met een marmeren zuil waarop de namen van de overledenen.
Waarschijnlijk was er al sprake van een Nieuwkoopse parochie in 1131, volgens een brief van Andreas, bisschop van Utrecht. Vóór de Hervorming stond de kerk op de plaats waar nu de Hervormde kerk staat. Vanaf 1573 is de openbare uitoefening van de Rooms Katholieke Godsdienst in Holland door de overheid verboden. Priesters waren in die tijd een beetje vogelvrij. De katholieken kerkten in schuilkerken, waarvan Nieuwkoop er ook een kende op de zolder van een boerderij.
Van de heer Johan de Bruyn van Buitenwech is bekend dat hij in zijn tijd opkwam voor zijn Katholieke geloofsgenoten maar ook voor de Remonstranten die dezelfde problemen ondervonden als de Katholieken.
Kunstschilders aan het werk
De katholieke kerken in Nieuwkoop, Nieuwveen en Noorden zullen geleidelijk aan de Eredienst worden onttrokken en zullen een andere bestemming krijgen. Leo van Klink kwam met het idee om als project de zes Nieuwkoopse kerken met zes kunstenaars te gaan schilderen en van de resultaten een expositie samen te stellen. Afgelopen woensdag kwamen de kerkschilders voor de zesde en laatste keer bij elkaar. Deze keer waren zij van harte welkom in de Onze Lieve Vrouwe Hemelvaartkerk in Nieuwkoop. Zo kwam een eind aan de reis langs de 6 kerken van de Claraparochie.
De komende weken nemen de kunstenaars de tijd om alle werken te voltooien. Hier onder een aantal foto’s van de kunstschilders aan het werk in de O.L.V. Hemelkerk te Nieuwkoop. De geschilderde werken worden in september 2025 tijdens de Open Monumentendagen voor het eerst getoond en worden daarna geëxposeerd in de verschillende parochiekernen van de Clara parochie.
